BİLİMSEL HAZIRLIK

Bilimsel Hazırlık Nedir?

Bilimsel Hazırlık kısaca yüksek lisansa hazırlık için gereken eğitimlerin verilmesidir. (bkz: Akademik Terimler)

Yüksek lisans eğitiminin en önemli özelliklerinden biri eğitim programlarının farklı disiplinlerden gelen öğrencilere açık olmasıdır.  Üniversitelerin yüksek lisans programlarının bir çoğu farklı alanlardan gelen öğrencilerden oluşmaktadır. 

Örneğin lisans eğitimini Makine Mühendisliği, İşletme, Kimya, Turizm, İnşaat gibi farklı alanlarda tamamlayan öğrencilerin bile bir arada eğitim görebilecekleri bir çok yüksek lisans programı bulunmaktadır. (bkz: Yüksek Lisans Programları Arama Motoru)

Bu durum farklı altyapılara ve eğitim birikimine sahip öğrencilerin bir arada eğitim görebilmeleri için bir ön hazırlığa tabi tutulmalarını gerektirebiliyor.  Bu gibi durumlarda üniversiteler öğrencilere lisans mezuniyetlerinden farklı alanlarda yüksek lisans eğitimi alabilme şansı tanımakla birlikte bunu ilgili yüksek lisans programına hazır hale gelebilmek için bir eğitim yılı süren bir hazırlık senesi okumalarına bağlayabiliyorlar. Bu eğitime bilimsel hazırlık denmektedir.

Bilimsel hazırlık, bazı programlar için söz konusu iken bazı programlar için (farklı alandan başvuru yapıyor olsanız da) geçerli olmayabiliyor.  Örnek vermek gerekirse; Marmara Üniversitesi İnsan Kaynakları Yönetimi Türkçe programına başvuran öğrenciler bir yıl bilimsel hazırlık eğitimine tabi tutulurken aynı bölümün İngilizce eğitim vereninde bilimsel hazırlık okutulmamaktadır.

Bilimsel Hazırlık Programı ve Zorunlu Yabancı Dil Hazırlık Programı

Madde 37-
Yüksek Lisans ve Doktora programlarında öğrencilerin bilimsel ve yabancı dil eksikliklerini gidermek amacıyla Bilimsel Hazırlık Programı ve Zorunlu Yabancı Dil Hazırlık Programı uygulanabilir.

Bilimsel Hazırlık Programı

a- Yüksek Lisans, Doktora ve Sanatta Yeterlik programlarında nitelikleri aşağıda belirtilen adayların eksikliklerini gidermek amacıyla Bilimsel Hazırlık Programı uygulanabilir. Bilimsel Hazırlık Programı açacak olan Anabilim /Anasanat Dalları ilgili Enstitü Kurulunca belirlenir.

1. Lisans derecesini başvurdukları yüksek lisans ve doktora programından farklı alanlarda almış olan adaylar,
2. Lisans derecesini başvurdukları yükseköğretim kurumu dışındaki yükseköğretim kurumlarından almış olan yüksek lisans programı adayları,
3. Lisans veya yüksek lisans derecelerini başvurdukları yükseköğretim kurumu dışındaki yükseköğretim kurumlarından almış olan doktora adayları,
4. Lisans veya Yüksek lisans derecesini başvurdukları doktora programından farklı alanda almış olan adaylar,

b- Bilimsel Hazırlık Programına Madde 4 deki esaslara göre öğrenci kabul edilir. Bilimsel Hazırlık Programına kabul edilecek öğrencilerin hangi bilim dallarından olacağı ilgili Anabilim /Anasanat Dalı Başkanlıklarının önerisi ile Enstitü Yönetim Kurulu tarafından belirlenir.

c- Bilimsel Hazırlık Programında alınması zorunlu dersler bir alt düzeydeki program dersleri arasından seçilir ve ilgili lisansüstü programını tamamlamak için gerekli görülen derslerin yerine geçemez. Ancak, Bilimsel Hazırlık Programındaki bir öğrenci Bilimsel Hazırlık Derslerinin yanı sıra ilgili Anabilim/Anasanat Dalı Başkanlığının önerisi ve Yönetim Kurulunun onayı ile lisansüstü programına yönelik dersler de alabilir.

d- Bilimsel Hazırlık Programında da ders, devam, sınav, başarı ve benzeri konularda bu Yönetmelik hükümleri uygulanır. Başarısız olan öğrencilere Bilimsel Hazırlık Programının süresi içinde ikinci bir sınav hakkı tanınır. Bu sınavlarda da başarısız olanların Enstitü ile ilişkisi kesilir.

e- Bilimsel Hazırlık Programı'nda geçirilecek süre en çok bir takvim yılıdır. Bu süre dönem izinleri dışında uzatılamaz. Bu programda geçirilen süre, bu Yönetmelikte belirtilen yüksek lisans veya doktora programı sürelerine dahil edilmez.

Başvuru yaptığınız program için bilimsel hazırlık okumanız gerekip gerekmediğini ilgili enstitüden öğreniniz. Bu konuda ne yazık ki standart bir uygulama söz konusu değildir. Örneğin; Marmara Üniversitesi İnsan Kaynakları Türkçe Bölümü için bilimsel hazırlık okutulurken İngilizce Bölümü için bilimsel hazırlık senesi yoktur.